Công cụ ip thuộc gói iproute2 là thành phần cốt lõi trong hệ sinh thái mạng Linux hiện đại, thay thế dần các tiện ích cổ điển như ifconfig, route, hay arp. Cú pháp tổng quát của nó được thiết kế theo mô hình đối tượng–hành động:

Trong đó:

• OBJECT xác định loại tài nguyên mạng cần thao tác — bao gồm link, addr, route, rule, neigh, tunnel, xfrm, và nhiều đối tượng khác liên quan đến định tuyến chính sách, multicast, hoặc bảo mật mạng.
• OPTIONS điều chỉnh cách hiển thị hoặc phạm vi áp dụng: ví dụ -4 (chỉ IPv4), -6 (chỉ IPv6), -s (hiển thị thống kê chi tiết), -h (định dạng dễ đọc), -o (một dòng/một bản ghi), -f inet (tương đương -4).
• COMMAND là hành động cụ thể như add, del, flush, show, set, chg — luôn yêu cầu chỉ rõ đối tượng và tham số liên quan.

Mọi cấu hình bằng ip đều mang tính tạm thời — sẽ mất khi hệ thống khởi động lại. Để duy trì vĩnh viễn, cần cập nhật vào tệp cấu hình mạng tương ứng (ví dụ: /etc/sysconfig/network-scripts/ifcfg-eth0 trên RHEL/CentOS hoặc /etc/netplan/*.yaml trên Ubuntu 18.04+).

1. Các đối tượng phổ biến và chức năng

link     — Quản lý trạng thái và thuộc tính thiết bị vật lý/virtual (UP/DOWN, MTU, QDisc)
addr     — Gán/xóa địa chỉ IP/IPv6 cho giao diện
route    — Thao tác bảng định tuyến (thêm, xóa, sửa route)
neigh    — Kiểm soát bảng ARP (IPv4) hoặc NDISC (IPv6)
rule     — Định nghĩa quy tắc định tuyến đa bảng (policy routing)
tunnel   — Thiết lập và giám sát các đường hầm mạng (GRE, IPIP…)
xfrm     — Quản lý các biến đổi bảo mật IPSec (SA, policy)

Tên đối tượng có thể viết đầy đủ, rút gọn (ví dụ address → addr) hoặc thậm chí chỉ một ký tự (a).

2. Một số tùy chọn quan trọng

-4         Tương đương -f inet (chỉ IPv4)
-6         Tương đương -f inet6 (chỉ IPv6)
-s         Hiển thị thông tin mở rộng (ví dụ: đếm packet, lỗi)
-h         Định dạng số liệu theo đơn vị dễ đọc (K/M/G)
-o         Xuất mỗi mục trên một dòng, dùng dấu gạch chéo ngược (\) thay newline
-r         Giải quyết tên miền thay vì in địa chỉ IP thô

3. Thực hành với các tác vụ thường gặp

Hiển thị địa chỉ IP

Liệt kê toàn bộ địa chỉ trên mọi giao diện:

Hoặc dạng chi tiết hơn:

Xem thông tin chỉ trên giao diện ens33:

$ ip -br addr show
lo               UNKNOWN        127.0.0.1/8 ::1/128
ens33            UP             192.168.1.42/24 fe80::a00:27ff:fe1d:5e7c/64
docker0          DOWN           172.17.0.1/16

Thêm/xóa địa chỉ IP động

Gán địa chỉ phụ (secondary) cho ens33:

Xóa địa chỉ cụ thể:

Xóa toàn bộ địa chỉ IPv4 trên giao diện:

Quản lý trạng thái giao diện

Tắt/gỡ kích hoạt thiết bị:

Thay đổi MTU hoặc đặt nhãn giao diện:

Định tuyến cơ bản

Xem bảng định tuyến hiện tại:

Thêm route mạng con qua giao diện:

Thêm route mặc định mới:

Xóa route mặc định hiện tại:

Quản lý bảng ARP/NDISC

Hiển thị các mục đã học:

Xóa mục không hợp lệ:

Thêm mục tĩnh (static ARP):